Symbolisme1917
De Poort van de Hel
Auguste Rodin
Het oog van de conservator
"Het werk brengt meer dan 200 bewegende figuren samen, behandeld met een nerveuze modellering die de voorkeur geeft aan dramatische expressie en de vibratie van licht op de materie."
Rodins onvoltooide meesterwerk, een bruisende sculpturale matrix waar menselijke passies en de kwellingen van Dantes Inferno samenkomen. Het is de bron van zijn beroemdste figuren, van De Denker tot De Kus.
Analyse
Dit monumentale portaal werd in 1880 besteld voor een toekomstig museum voor decoratieve kunsten dat nooit het licht zou zien, en is geïnspireerd op Dante Alighieri's Goddelijke Komedie. Rodin nam snel afstand van de klassieke structuur van Ghiberti om een georganiseerde chaos te creëren, een rivier van smeltende lichamen die de kwellingen van de menselijke conditie symboliseren. Bovenaan aanschouwt De Denker – oorspronkelijk Dante zelf – de afgrond, terwijl de personages lijken te worden opgezogen door een onzichtbare kracht, wat de onvermijdelijke val van de verdoemden illustreert.
Het werk is een belangrijk keerpunt voor de moderne beeldhouwkunst en introduceert het idee van het non-finito en het matrix-werk. Rodin putte er voortdurend uit om zijn onafhankelijke sculpturen te creëren, waarbij hij details van de poort transformeerde in autonome meesterwerken. Dantes mythe dient hier als voorwendsel voor een vroege psychoanalytische verkenning, waarbij de hel niet langer een geografische plek is, maar een innerlijke staat gekenmerkt door verlangen, wanhoop en vlees.
Michelangelo's invloed is voelbaar in de draaiing van de lichamen, maar Rodin voegt een nieuwe tactiele dimensie toe. Hij beeldhouwt geen inerte lichamen, maar spieren onder spanning en trillende huid. Deze obsessie met beweging en instabiliteit maakt de Poort tot een organisch werk, bijna levend, dat onder de blik van de toeschouwer voortdurend lijkt te transformeren.
Door de Poort te analyseren, begrijpen we dat Rodin probeerde de essentie van de creatie zelf vast te leggen. De figuur van de dichter in het midden is niet alleen een rechter, maar de schepper tegenover zijn werk, zich bewust van het lijden dat inherent is aan de geboorte van kunst. De Poort wordt zo een spiritueel zelfportret van Rodin, een artistiek testament waarin zijn bewondering voor het verleden en zijn intuïties voor de toekomst van de beeldhouwkunst samenkomen.
Een van de meest fascinerende geheimen is dat de Poort tijdens Rodins leven nooit in brons is gegoten. Hij werkte er 37 jaar aan, voegde figuren toe, verwijderde ze en wijzigde ze tot aan zijn dood in 1917. Het exemplaar dat we vandaag zien, is een postume reconstructie gebaseerd op zijn gipsmodellen, wat het eeuwig onvoltooide karakter van zijn visie benadrukt. Rodin weigerde het te leveren omdat hij het als zijn persoonlijke laboratorium beschouwde.
Een ander geheim ligt in de iconografische recycling. Wereldberoemde werken zoals "De Kus" maakten oorspronkelijk deel uit van de Poort (ze vertegenwoordigden Paolo en Francesca). Rodin oordeelde echter dat het geluk en de tederheid van De Kus vloekten met de atmosfeer van algemene kwelling. Hij verwijderde het daarom om er een zelfstandig werk van te maken, wat zijn vermogen bewijst om het deel van het geheel te scheiden om de emotionele impact te maximaliseren.
Er is een "fabricagegeheim" met betrekking au relief. Om deze duizelingwekkende diepte te bereiken, gebruikte Rodin figuren die bijna volledig losstonden van de achtergrond, bevestigd door onzichtbare metalen armaturen. Deze techniek maakte een directe interactie met het werkelijke licht van het museum mogelijk, waardoor slagschaduwen ontstonden die veranderen naargelang het tijdstip van de dag, waardoor de verdoemden min of meer aanwezig lijken naargelang de verlichting.
De groep van "De Drie Schaduwen" aan de top is in werkelijkheid drie keer dezelfde figuur, gedraaid onder verschillende hoeken. Dit gedurfde herhalingsprocedé, totaal revolutionair voor die tijd, toont de moderniteit van Rodin die niet aarzelde om serie en duplicatie te gebruiken om het effect van massa en fataliteit te versterken. De drie naar beneden wijzende handen duiden op de onzichtbare inscriptie uit Dante: "Laat alle hoop varen, gij die hier binnentreedt".
Ten slotte overwoog Rodin ooit om figuren met werkelijke beweging toe te voegen, bewogen door een mechanisme, om de gruwel van de Hel te accentueren. Hoewel dit project niet werd gerealiseerd, toont het zijn verlangen om de fysieke grenzen van de traditionele beeldhouwkunst te overschrijden om een vorm van totaalkunst te bereiken, wat vooruitloopt op bepaalde hedendaagse installaties.
Word Premium.
OntgrendelenQuiz
Welke radicale innovatie introduceerde Rodin in het ontwerp van "De drie schaduwen" boven het timpaan, waarmee hij brak met de kanonnen van de 19e-eeuwse academische beeldhouwkunst?
Ontdekken
