Impressionisme1875

Vrouw met parasol

Claude Monet

Het oog van de conservator

"Camille Monet en haar zoon Jean zijn vastgelegd vanuit een laag perspectief op een grazige heuvel, badend in zenitaal licht dat vormen oplost in een vibrerende atmosfeer."

Dit lichtgevende icoon van het impressionisme vangt het vluchtige moment van een zomerse wandeling, waarbij licht en wind de eigenlijke onderwerpen van het schilderij worden.

Analyse
Geschilderd in 1875 in Argenteuil, vertegenwoordigt "De Wandeling" het hoogtepunt van de impressionistische stijl van Claude Monet. In deze periode nam de kunstenaar afstand van de beperkingen van het traditionele portret om de versmelting van de menselijke figuur met haar natuurlijke omgeving te verkennen. De historische context is die van een Frankrijk in volle verandering, waar de burgerij de vrijetijdsbesteding in de buitenlucht ontdekte, maar Monet overstijgt deze genrescène om er een fenomenologische studie van de perceptie van te maken. Het silhouet van Camille Monet, zijn echtgenote, lijkt uit de weide te verrijzen alsof ze uit dezelfde substantie is gemaakt als de wolken en het onkruid. Hoewel het geen mythologisch schilderij is, stelt het werk een soort "mythe van het moment" in. Monet vervangt de antieke godinnen door een etherische eigentijdse figuur, een huiselijke muze die de allegorie van wind en licht wordt. Camilles witte jurk werkt als een prisma dat de blauwachtige reflecties van de lucht en het zwavelgele van de zon opvangt. Deze benadering demystificeert de academische kunst om het heden te heiligen, en verandert een eenvoudige gezinswandeling in een bijna hemelse verschijning, waarbij de parasol de rol speelt van een beschermend aureool tegen de onmetelijkheid van de lichtgevende kosmos. Technisch gebruikt Monet een gefragmenteerde en krachtige penseelstreek die het schilderij zijn karakteristieke dynamiek geeft. Het gras op de voorgrond is weergegeven met snelle, bijna kalligrafische streken die de beweging van de wind suggereren. De "nat-in-nat" techniek maakt het mogelijk om de kleuren direct op het doek te mengen, waardoor chromatische overgangen van uitzonderlijke vloeibaarheid ontstaan. Het contrast tussen de eigen schaduwen op Camilles gezicht en de verblindende helderheid van de achtergrond getuigt van een radicaal begrip van de optica, waarbij zwart is verbannen ten gunste van gebroken tonen van violet en kobaltblauw. Psychologisch straalt het werk een indruk van lichtheid en sereniteit uit, maar ook een zekere melancholische vluchtigheid. Jean, de zoon van Monet, is op de achtergrond geplaatst, wat de ruimtelijke diepte accentueert maar ook de isolatie van elke figuur in zijn eigen zintuiglijke ervaring benadrukt. Monet probeert geen individuen te schilderen, maar aanwezigheden. De blik van Camille, nauwelijks geschetst, lijkt zich naar de toeschouwer te keren alsof we haar in haar loop hebben onderbroken. Het is een psychologie van de onmiddellijke ontmoeting, een zwijgende dialoog tussen waarnemer en subject, bemiddeld door lucht en licht.
Het Geheim
Een van de geheimen van dit werk ligt in de snelheid van de uitvoering. In tegenstelling tot wat men zou denken, schilderde Monet het in slechts enkele uren in de buitenlucht (en plein air), wat de ongelooflijke frisheid van de pigmenten verklaart. Recente infraroodanalyses hebben geen spoor van een voorstudie onthuld, wat bevestigt dat Monet "direct met kleur tekende". Deze spontaniteit werd destijds door officiële critici beschouwd als een gebrek aan afwerking, terwijl het tegenwoordig wordt gevierd als een bewijs van genie. Een ander mysterie betreft het hergebruik van het thema tien jaar later. In 1886 schilderde Monet twee andere versies van de vrouw met parasol in Giverny, maar zonder gezichten (gezichtsloze figuren). De versie van 1875 met Camille is de enige met zo'n emotionele identiteit. De dood van Camille in 1879 gaf dit schilderij voor Monet de waarde van een relikwie; hij bewaarde het in zijn persoonlijke collectie tot aan zijn dood. Het schilderij is dus een geheim eerbetoon aan de liefde van zijn leven, voor eeuwig bevroren in de gloed van een zomer die nooit eindigt. Wetenschappelijke analyses van de verflaag hebben ook aangetoond dat Monet voor die tijd zeer moderne pigmenten gebruikte, met name kobaltblauw en synthetisch smaragdgroen. Deze kleuren, die bijzonder onstabiel zijn onder invloed van licht, werd met een zodanige dichtheid aangebracht dat het schilderij een helderheid heeft behouden die veel van zijn tijdgenoten hebben verloren. Het "wit" van de jurk is in werkelijkheid een complexe samenstelling van meer dan tien verschillende tinten, een visuele truc bedoeld om het oog te misleiden en de werkelijke breking van het zonlicht te simuleren. Ten slotte is er lang gedebatteerd over de positie van Jean Monet in het schilderij. Sommige experts menen dat zijn kleine silhouet dient als schaalreferentie om de hoogte van de heuvel te accentueren, terwijl anderen er een metafoor in zien voor groei en het verstrijken van de tijd. Het feit dat de wind uit twee verschillende richtingen lijkt te waaien (op Camilles sluier en op het gras), suggereert dat Monet verschillende opeenvolgende momenten op één oppervlak heeft gecombineerd, waardoor een temporele synthese ontstond in plaats van een eenvoudige geschilderde foto.

Word Premium.

Ontgrendelen
Quiz

Wat kenmerkt de "impressionistische" stijl in deze scène van een wandeling?

Ontdekken
Instelling

National Gallery of Art

Locatie

Washington, Verenigde Staten